İstanbul Mimarlar Odası kentte şehircilik bilimine aykırı bulduğu uygulamalar için 16 dava açtı.
İstanbul’daki hukuk dışı ve spekülatif yapılaşmaya karşı mücadele eden Mimarlar Odası İstanbul Büyükkent Şubesi, kentin doğal kültürel değerlerini ve kent halkının çıkarlarını koruyabilmek için hukuksal alanda da yoğun bir mücadele içinde. Odanın bugüne dek açtığı davalar arasında halen sürmekte olanların sayısı 16’yı buluyor.
İstanbul’da nüfusun dakikada bir kişi arttığı bir dönemde bekleyen kent sorunları çığ gibi büyüyor. Kent nüfusuna her yıl 400 bin kişi ekleniyor. Bilim adamlarının kent planlamasına ilişkin önerileri politik ve maddi çıkarlar uğruna va hiç hayata geçirilmiyor ya da çarpıtılarak devreye sokuluyor.
Her dönemde değiştirilen imar politikalarıyla, ıslah plan çoğalan kaçak yapılar İstanbul’u her geçen yıl içinden çıkılmaz bir karmaşaya sürüklüyor.
Bu karmaşa sonucu birkaç öncesine kadar yeşil olan tepeler betonla tanışıyor, kent içi arsaları spekülatif amaçla yağma edilirken, ayrıcalıklı imar haklarııyla gökdelenler yükseliyor.
Çıkarılan imar planlarna, ayrıcalıklı haklara karşı bilim raporlar hazırlanıyor, bilirkişi heyetleri toplanıyor, davalar açılıyor.
Bugüne dek İstanbul’da uygulanan yanlış imar politikalarına karşı açılan ve kent planlamasını yakından ilgilendiren bir kısmı sonuçlandı, kısmı devam ediyor.
İstanbul’daki hukuk dışı ve yapılaşmaya karşı mücadele eden Mimarlar Odası Büyükkent Şubesi, doğal kültürel değerlerini ve kent halkının çıkarlarını koruyabilmek için hukuksal alanda da yoğun bir mücadele. Odanın bugüne dek açtığı davalar arasında halen sürmekte olanların sayısı 16’yı bu. İlgili belediyeler ve bahakkında açılan bu davalarla ilgili olarak Mimarlar Odası İstanbul Büyükkent ŞuBaşkanı Oktay Ekinci, “Davaların tümünde karşı taraf belediyeler, bakanlıklar, valilik, koruma kurullan gibi kamu adına hareket eden resmi kuruluşlardır. Ancak, yine bir kamu kuruluşu olan Mimarlar Odası, söz konusu uygulamaları ülke ve toplum bu yöndeki uyan ve görüşleri diğer kamu kuruluşlarınca dikkate alınmadığından kenti, kültür ve doğa mirasını ve mimarlığın saygınlığını koruyabilmek için son çare olarak hukuk alanında da savaşımını yoğunlaştırmıştır” dedi.
Odanın şehircilik bilimine ve mimarlığın evrensel yükümlülüklerine aykını bulduğu uygulamalar için oda avukatlarından Derviş Parlak’ın açtığı ve halen devam eden bazı davalar şunlar:
İhlas Yuva Konut Yapı Kooperatifi
Dava Konusu: İstanbul Yenibosna’da sosyal donatı alanı olarak kamu hizmetine ayrılan üç parselin yüksek yoğunluklu toplu konut ve işyerleri yapımı amacına yönelik olarak merkezi yönetim tarafindan yapılan 1/1000 ölçekli uygulama imar planı değişikliğinin iptali. Mahkemesi: Danıştay 6. Dairesi
Maçka Kışlası
Dava Konusu: İstanbul Teknik Üniversitesi’ne tahsis edilen Maçka Kışlası’nın tapuda 49 yıllık irtifak hakkı tesisi ile İstanbul Menkul Kıymetler Borsası’na devredilmesine ilişkin iş lemin iptali
Mahkemesi: İstanbul 2. İdare Mahkemesi. Davalı: Maliye ve Gümrük Bakanlığı.
Boğaziçi Planları.
Dava Konusu: Boğaziçi’nde nüfus ve yapı yoğunluklarını arttıran 1988 tarihli Boğaziçi Geri görünüm ve Etkilenme Bölgesi Nazım İmar Planı’nın iptali. Mahkemesi: İstanbul 1. İdare Mahkemesi. Davalı: İstanbul Büyükşehir Belediyesi.
Ziverbey Köşkü.
Dava Konusu: Kadıköy’deki Ziverbey Köşkü’nün 2. Grup korunması gerekli taşınmaz kültür varlığı statüsünden çıkınlamasına ilişkin işlemin iptali. Mahkemesi: İstanbul 1. Idare Mahkemesi. Davalı:Kültür Bakanlığı.
Tarihi Yarımada Koruma Planı
Dava Konusu:1/5000 ölçekli İstanbul Tarihi Yarımada Koruma İmar Planı’nın iptali. Mahkemesi: İstanbul 4. İdare Mahkemesi Davalı: İstanbul Büyükşehir Belediyesi
Park Otel
Dava Konusu: İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığı’nın Park Otel’e ilişkin avam proje onayını geri almasıyla Beyoğlu Belediye Başkanlığı’ndan Park Otel inşaatının mühürlenmesine ilişkin istemine dair ilçe belediyesinin oluşturduğu zımni ret işleminin iptali. Mahkemesi: İstanbul 5. Idare Mahkemesi. Davalı: Beyoğlu Belediyesi
Magic Center(Piramid) Dava Konusu
Kadıköy Fenerbahçe’de kaçak olarak inşa edilen Magic Center (Piramid) isimli yapının mühürlenip durdurulması yolunda yapılan başvurunun zimnen reddedilmesi işlemi ile bu yapıya ilişkin olarak yapılan 1/1000 ölçekli plan değişikliğinin iptali. Mahkemesi: İstanbul 6. Idare Mahkemesi Davalı: Kadıköy Belediyesi.
Çatalca Serbest Bölgesi
Dava Konusu: Çatalca’da ilan edilen ve temeli Demirel tarafından atılan serbest bölgeye ilişkin işlemlerin iptali. Mahkemesi: Danıştay 6. Dairesi. Davalı: Bakanlar Kurulu, DPT Müsteşarlığı. Mahkemesi: İstanbul 3. İdare Mahkemesi.
2 Kasım 1992 Sayfa 18
