PKK’lı terörist Abdullah Öcalan, Rusya’dan resmi sığınma hakkı talebinde bulunurken, Rusya Parlamentosu’nun alt kanadı Duma, dün bu talebin kabul edilmesi için Devlet Başkanı Boris Yeltsin’e çağrı yapan bir tasarıyı kabul etti. Abdullah Öcalan, sığınma başvurusu için Duma’ya 30 Ekim tarihli ve Rusça kaleme alınmış bir mektup yazdı. Duma’da tasarı oylanmadan önce okunan mektupta Öcalan, “Rusya Federasyonu’nun, geçerli uluslararası hukuk normları ve Rus mevzuatına göre, bana, Rusya Federasyonu’nda siyasi sığınma verilmesini resmen istiyorum” dedi. Öcalan’ın mektubunda, “Bölgedeki karışık durum nedeniyle karargâhımdan ayrılmak yönünde acil bir karar almak zorunda kaldım” ifadeleri dikkat çekti. Öcalan mektupta, “Her zaman Moskova’ya gelmeyi istiyordum, şimdi de istiyorum” derken, geçen yıl Rusya’ya bir ziyaret yapmaya çalıştığını belirten sözleri de yer aldı.
Duma’da 11 milletvekilinin imzasıyla hazırlanan ve Yeltsin’e, Öcalan’a siyasi sığınma hakkı verilmesi konusunda başvuru yapılmasını öngören tasarı dün sabah yapılan bir oylamayla önce Genel kurulun gündemine alındı, ardından da oya sunuldu. Tasarı, 450 üyeli Duma’da
298 olumlu, bir çekimser ve bir de aleyhte oyla kabul edildi. Tasarıda, Türkiye de ağır bir dille eleştirilerek, ‘uluslararası toplumun Kürt sorununun barışçı siyasi çözümü yönündeki isteklerini görmezden gelmeyi sürdürmek’le suçlandı.
Rusya, daha önce yaptığı açıklamalarda elinde Öcalan’ın nerede olduğuna dair bir bilgi bulunmadığını bildirmişti. Başbakan Mesut Yılmaz, geçen hafta Rusya’dan Öcalan’ın Rusya Federasyonu içinde barındırılmayacağına dair yazılı bir söz aldığını açıklamıştı.
Bağlayıcı değil
Siyasi gözlemciler Duma’nın bu kararının Yeltsin’i ve hükümeti bağlayıcı bir nitelik taşımadığını belirtiyor. Duma’nın bu kararla Primakov hükümetini Türkiye karşısında zor duruma düşürmeyi hesapladığı kaydediliyor. Duma’nın her konuda karşı çıktığı Yeltsin’e başvurmasının da konuya siyasi boyut katma amacı taşıdığı belirtiliyor. Yeltsin’in bu başvuruya yanıt verip vermeyeceği ise merakla bekleniyor. Moskova kulislerinde, sağlık durumu gittikçe kötüye giden Yeltsin’in Duma’nın bu başvurusuna ilgi göstermeyeceği ve konuyu hükümet politikası düzeyine getirmeyeceği konuşuluyor.
Sürpriz olmadı
PKK liderinin Moskova’da olduğu iddialarını yanıtlamaktan kaçınan Rusya’da Duma’dan bu kararın çıkması sürpriz olmadı. PKK’ya sempati duyan ve Türkiye’nin Güneydoğu politikasını her fırsatta eleştiren bir grup milletvekili, tasarının ön hazırlıklarına yaklaşık iki hafta önce başlamıştı. Duma’da PKK’ya sempati duyan kesimin başını Jeopolitik Komitesi çekiyor. PKK liderinin Rusya temsilcisi Mahir Vellat ile de yakın ilişkileri olan bu komite özellikle Öcalan’ın Moskova’da olduğunun belirlenmesi üzerine Türkiye aleyhtarı bazı faaliyetlerde bulunmuştu. Bazı komünist parti milletvekillerinin de desteğini alan bu komite geçtiğimiz hafta PKK temsilcisi Vellat’ı Duma’ya davet ederek bir toplantı düzenlemesi için girişimlerde bulunmuştu. Türkiye ile Rusya arasında ciddi bir diplomatik krize neden olabilecek bu toplantı son anda iptal edilmiş ve Öcalan’ın açıklamalarının okunacağı ‘Türk-Kürt Sorununa Barışçıl İnisiyatifler’ adlı panel ileri bir tarihe ertelenmişti.
Duma’dan çıkan kararın iki ülke arasındaki siyasi ilişkilerin de geleceğini belirleyecek nitelikte olduğu belirtiliyor.
Rusya’da Bolşevik nostalji
Devrimin 81. yıldönümü gösterilerine beklenen ilgi olmadı. Komünist Parti, tüm çabalarına rağmen Moskova’da yüz binlerce kişiyi meydanlarda toplayamazken, sendikalar da düzenlenen yürüyüşe katılmadı.
5 Kasım 1998