Derenin ıslahı için özel bir gemiyle tarama yapılıyor
Ünlü derenin eski haline kavuşması için Büyükşehir ve Kadıköy Belediyeleri ile DSİ ve İSKÍ ortaklaşa çalışıyor. Belediye yetkilileri, Kurbağalıdere için çalışmaların sürdüğünü, ancak hızlı çalışma için gereken tek şeyin para olduğunu belirtiyorlar.
Beyaz sandalları dolduran Kadıköylüler usul usul çekilen kürekleri bırakıp Gazinocu Hamdi’nin derlediği Jazz Band’ı, sessizce yanaştıkları kıyıdan dinlerken, çocuklarının ve torunlarının bu berrak sulara lağım gözüyle bakacağını akıllarından geçiriyor muydu? Kuşdili çayırının o pek ünlü iri yarı Gazinocu Hamdi’si, 1930’larda bir gün, kıyıdaki ünlü gazinosunun yanında kendini astı. Kuşdili çayırında piyasaya çıkan şemsiyeli bayanlar, yuva yıkan çayır kaçamaklarının başaktörü çapkınlar, “Arnavut’un kırkahvesi”nin müdavimleri ve Hamdi’nin Gazinosu’na bitişik Fenerbahçe Kulübü’ndeki ünlü futbolcuları bu intihar şoke etti. Beklenmedik bu ani ölüm ünlü gazinoyu da yok etti.
Tüm bir yaşam biçimini yok eden Kurbağalıdere’nin ölümü ise daha uzun sürdü. Yavaş yavaş kötüleşen derenin ölümünü Kadıköylüler uzun süre seyretti. “Kuşdili deresi” adı unutulurken, önce Kurbağalıdere vurgulanır oldu, son günlerinde adı “boklu dereye” çıktı. Sandallarından çakılları sayan Kadıköylülerin torunları 1960’lardan sonra bu isimle anar oldu güzelim dereyi. 1927’de motor işletmesi düşünülen Kurbağalıdere’de biriken asitli çamur tepeleri, kıyıdaki sandalları artık dere içinde tutsak etti. Kuşlar ayak- ta gezinir oldu derenin tam ortasında. 1960’larda bakanlar ziyaret etti. Dere kurtarılacak diye demeç-ler verildi ve demeçlerle birlikte, dere kenarındaki köşklerin arka bahçelerine 4-5 katlı apartmanlara imar izni… Sonra yükselen bu binaların atıksuları ıslah edilecek bu dereye verildi. Sadece yükselen “Apartmanlar” değil, kaynağı Kayışdağı’na uzanan dere “Sanayi- leşen Kadıköy”ün ucuz açık kanalı oldu.
Bugün Kadıköy’ün ünlü Kurbagalideresi’nde neler oluyor? Büyükşehir ve Kadıköy belediyeleri geçen günlerden Kurbağalıderenin ıslah edilmesi için DSI ve ISKI’nin ortaklaşa yapacağı çalışmaları programladı. Kadıköy Be- lediyesi’nin kiraladığı bir tarama gemisi ile derenin denize açıldığı noktadan içeriye doğru biriken mur tabakası 4 metre derine inilerek temizleniyor. Çıkarılan çamur tabakaları Marmara’nın ortasında derin denize dökülüyor.
Derenin girişini kurtarmayı amaçlayan bu acil tedbir dışında ilçerinin içlerine doğru çeşitli konularla dağılan derenin islahı belediyenin yaptığı hesaplamalara göre 200 milyar lira gerektiriyor. Geçen günlerde yapılan toplantılarda vanlan anlaşmaya göre Kadıköy Belediyesi Dereağzı’ndan 430 metre içerideki tahta köprüye kadar olan kısmı temizleyecek. 450 metreden 2694 metreye kadar DSİ’ce istinat duvarları ile kıyıları çevrilen dereye yağmur sularıyla getirilen birikintiler de Kadıköy Belediyesi’nce temizleyecek. İçeriye doğru üçüncü bölümü oluşturulan 2694 metreden sonraki yaklaşık 3 kilometrelik kısım DSI tarafından AZK firmasına ihale edilen çalışmaların devamı olarak sürdürülecek.
Bunun için de 70 milyar lira gerektiği hesaplanmış. Bu noktadan Kurbağaliere’nin kollarının ayrıldığı 6140 metreye kadar yapılacak ıslah çalışması için de 25 milyar liraya gereksinim duyuluyor. Bu konuda DSİ, İSKİ’ye yaptığı başvuru ile bu bölümü AZK firmasına aynı ihale kapsamında yaptırılabileceğini belirtti. Ancak bunun içinde önümüzdeki günlerde Anakent Belediyesi ile İSKI arasında bir protokol yapılacağı belirtiliyor. Bu arada DSI tarafından projelendirilen dere kollarından Esatpaşa, Taşlıdere, Küçükbakkal kollarında art arda ihale edileceği belirtiliyor.
Belediye yetkilileri, 12 ayrı kolu ile Kadıköy ilçesini içlere doğru bir ağ gibi saran Kurbağalidere için tüm hazırlıkların tamamlanıp çalışmalara başlandığını, ama hızlı çalışma için gereken tek şeyin para olduğunu belirterek “içinde bulunduğumuz sıkıntıya karşın iki yıl içinde kesinlikle gereken ihaleler tamamlanmış olacak” diye konuşuyor.
Kurbağalıdere’nin ıslahını zorlaştıran 13 ayrı kol şöyle sıralanıyor:
1- Ünalan I deresi, 2- Ünalan 2 deresi, 3- Unalan 3 deresi. 4- Kargadere, 5- Esatpaşa Deresi. 6- Ayvacık Deresi. 7- Kavaklıdere, 8Akdeniz Caddesi Deresi-9-Çakmak deresi. 10- Çakmak 2 deresi. 11-Sazlı dere, 12- Acısu deresi, 13Küçükbakkalköy deresi.
Belediye Cengiz Özyalçın, kısıtlı parasal olanaklarına karşı Devlet Limanlar ve Hava Meydanları Genel Müdürlüğü’nden kiraladıkları özel gemiyle yürüttükleri tarama çalışmasının hızla sürdüğünü ve derenin ıslah çalışması için gerekli koordinasyonu büyük bir hızla sağladıklarını belirtti.
1 Mayıs 1990 Sayfa 9
