{"id":77,"date":"2002-05-28T07:51:18","date_gmt":"2002-05-28T04:51:18","guid":{"rendered":"http:\/\/www.remgo.com\/11\/?p=77"},"modified":"2023-03-09T19:02:27","modified_gmt":"2023-03-09T16:02:27","slug":"cia-bush-irak","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.remgo.com\/11\/cia-bush-irak\/","title":{"rendered":"CIA-Bush-Irak"},"content":{"rendered":"<p>Beyaz Saray y\u00f6netimi, Irak Sava\u015f\u0131 \u00f6ncesi d\u00fcnya kamuoyunun kar\u015f\u0131s\u0131na \u00e7ok net bir tav\u0131rla \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131. Ba\u015fkan Bush, ge\u00e7ti\u011fimiz y\u0131l Amerikan Kongresi\u2019nde yapt\u0131\u011f\u0131 konu\u015fmas\u0131nda Irak y\u00f6netiminin n\u00fckleer silah \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131na ba\u015flad\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6ylemi\u015fti. Ba\u015fkan Yard\u0131mc\u0131s\u0131 Dick Cheney, Saddam\u2019\u0131n kimyasal ve biyolojik silahlara sahip oldu\u011funa \u2018kesinlikle\u2019 emin olduklar\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131klam\u0131\u015ft\u0131. D\u0131\u015fi\u015fleri Bakan\u0131 Colin Powel, BM\u2019de ge\u00e7ti\u011fimiz y\u0131l yapt\u0131\u011f\u0131 konu\u015fmas\u0131nda ellerindeki istihbarat\u0131 uzun uzun anlatm\u0131\u015ft\u0131. Savunma Bakan\u0131 Rumsfeld de bu silahlar\u0131n i\u015fgalin ilk g\u00fcnlerinde ortaya \u00e7\u0131kaca\u011f\u0131ndan emindi. BM\u2019in t\u00fcm uyar\u0131lar\u0131n\u0131 g\u00f6rmezden gelip Irak\u2019a giren Amerikan ordusunun \u00f6ncelikli g\u00f6revi Bush y\u00f6netiminin iddia etti\u011fi kitle imha silahlar\u0131n\u0131 bulmakt\u0131. Washington\u2019da herkes bu konuda kendinden o kadar emindi ki, Irak\u2019ta kitle imha silah\u0131 bulunmayaca\u011f\u0131 olas\u0131l\u0131\u011f\u0131 g\u00f6zden ka\u00e7t\u0131. Amerikan kamuoyu da bu konuda \u00fcst d\u00fczey y\u00f6neticilerin yapt\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131klamalara inanm\u0131\u015ft\u0131. Silahlar bug\u00fcn ya da yar\u0131n bulunacakt\u0131\u2026<\/p>\n<p>\u0130\u015fgalin ard\u0131ndan yakla\u015f\u0131k 10 ay ge\u00e7ti. Saddam yakalanm\u0131\u015f, Irak eski y\u00f6netiminin b\u00fct\u00fcn \u00fcst d\u00fczey y\u00f6neticileri ele ge\u00e7irilmi\u015fti. Amerikan Merkezi Haberalma \u00d6rg\u00fct\u00fc CIA, Irak\u2019\u0131n alt\u0131n\u0131 \u00fcst\u00fcne getirmi\u015fti. Ancak s\u00f6z\u00fc edilen silahlar bulunamam\u0131\u015ft\u0131. Bu a\u015famadan sonra bulunaca\u011f\u0131na da ihtimal verilmiyor.<\/p>\n<p>Irak Sava\u015f\u0131\u2019n\u0131n perde arkas\u0131nda ya\u015fanan ger\u00e7ekler birbiri ard\u0131na ortaya \u00e7\u0131k\u0131nca CIA\u2019n\u0131n karizmas\u0131 yerle bir oldu. ABD Ba\u015fkan\u0131, Amerikan kamuoyunun hedefi haline geldi. Ba\u015fkanl\u0131k se\u00e7imlerine haz\u0131rlanan ABD\u2019de istihbarat skandal\u0131 Beyaz Saray\u0131 sarst\u0131. Sava\u015f\u0131 k\u0131l\u0131f\u0131na uydurmaya \u00e7al\u0131\u015fan ama d\u00fcnya kamuoyunu ikna etmekte zorlanan Bush y\u00f6netimi,<br \/>\nyakla\u015fan ba\u015fkanl\u0131k se\u00e7imlerinin de etkisiyle bug\u00fcnlerde s\u0131k\u0131nt\u0131l\u0131 bir d\u00f6nemden ge\u00e7iyor.<\/p>\n<p>Nerede hata yap\u0131ld\u0131?<\/p>\n<p>Irak Sava\u015f\u0131\u2019na ili\u015fkin tart\u0131\u015fmalar\u0131n oda\u011f\u0131 CIA ve Ba\u015fkan Bush.<br \/>\nSava\u015f\u0131n gerek\u00e7esi Saddam\u2019\u0131n elinde bulundu\u011funa inan\u0131lan kitle imha silahlar\u0131 m\u0131yd\u0131 yoksa sava\u015f ABD\u2019nin Ortado\u011fu\u2019da egemenlik alan\u0131 yaratma iste\u011finin bir sonucu mu ba\u015flad\u0131?<\/p>\n<p>Bu ve benzer sorular yakla\u015f\u0131k 2 y\u0131ld\u0131r d\u00fcnya kamuoyunun g\u00fcndeminde. Konu ara\u015ft\u0131r\u0131ld\u0131k\u00e7a ger\u00e7ekler ortaya \u00e7\u0131k\u0131yor ve Washington\u2019da ya\u015fanan istihbarat skandal\u0131 Beyaz Saray\u2019\u0131 tedirgin ediyor. Irak konusunda aldat\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 anlayan halk cevab\u0131n\u0131 kas\u0131m ay\u0131nda yap\u0131lacak se\u00e7imlerde verecek. Sonu\u00e7 Ba\u015fkan Bush\u2019la birlikte Irak\u2019\u0131n da kaderini belirleyecek.<\/p>\n<p>Ge\u00e7ti\u011fimiz hafta Bush y\u00f6netimi, Irak skandal\u0131ndan dolay\u0131 ciddi bir darbe ald\u0131. Amerikan silah denet\u00e7ilerinin eski Ba\u015fkan\u0131 David Kay\u2019in s\u00f6zleri CIA\u2019ya sava\u015f\u0131n ba\u015f\u0131ndan beri y\u00f6neltilen ele\u015ftirilerin en ciddisi oldu. Kay gibi CIA\u2019n\u0131n \u00fcst kadrosunda g\u00f6rev yapm\u0131\u015f bir ki\u015finin s\u00f6zlerini duymamazl\u0131ktan gelemek m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildi. David Kay\u2019in, kitle imha silahlar\u0131 konusunda CIA\u2019n\u0131n yan\u0131ld\u0131\u011f\u0131, Beyaz Saray\u2019\u0131n da baz\u0131 ger\u00e7ekleri g\u00f6rmezden geldi\u011fi yolundaki ele\u015ftirileri \u00fczerine Bush harekete ge\u00e7ti.. Kendisinin de yak\u0131n bir dostu olan Kay\u2019in cesur a\u00e7\u0131klamalar\u0131 sonras\u0131nda Ba\u015fkan konuyu ara\u015ft\u0131racak bir komisyon kurulmas\u0131na karar verdi. \u00c7al\u0131\u015fmalar\u0131na ba\u015flayan komisyonun tarafs\u0131zl\u0131\u011f\u0131 ise bir ba\u015fka tart\u0131\u015fma konusu. \u00dcyeleri Ba\u015fkan Bush taraf\u0131ndan se\u00e7ilen bu komisyonun verece\u011fi karar yine Bush\u2019un siyasi kaderini etkileyecek. Dolay\u0131s\u0131yla komisyon \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131na ba\u015flamadan verece\u011fi karar\u0131n yasall\u0131\u011f\u0131 tart\u0131\u015fmalar\u0131na ba\u015fland\u0131. 2 ay s\u00fcrecek \u00e7al\u0131\u015fma sonunda kitle imha silahlar\u0131 konusundaki yanl\u0131\u015f istihbarat\u0131n nedenleri ve sorumlular\u0131 ortaya \u00e7\u0131kacak. Komisyonun raporunu a\u00e7\u0131klay\u0131p a\u00e7\u0131klamama karar\u0131n\u0131 ise Ba\u015fkan Bush verecek. Se\u00e7im \u00f6ncesi bir d\u00f6neme denk gelen rapor b\u00fcy\u00fck ihtimalle Amerikan halk\u0131ndan gizlenecek ya da se\u00e7im sonras\u0131nda a\u00e7\u0131klanacak.<\/p>\n<p>Bush sava\u015f\u0131 savunuyor<\/p>\n<p>Ba\u015fkan Bush, kitle imha silah\u0131 bulunanam\u0131\u015f olmas\u0131na ra\u011fmen, Irak i\u015fgalinin do\u011fru bir ad\u0131m oldu\u011funu yolundaki g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcn\u00fc bug\u00fcn de savunuyor. Ge\u00e7ti\u011fimiz pazar g\u00fcn\u00fc NBC\u2019nin sorular\u0131n\u0131 yan\u0131tlayan Bush, Saddam H\u00fcseyin&#8217;in bu t\u00fcr silahlar\u0131 \u00fcretecek teknoloji ve niyete sahip oldu\u011funu tekrarlad\u0131. Ba\u015fkan, &#8216;o zamanki ve \u015fu anki bilgilerim \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda, Amerika Irak&#8217;ta do\u011fru bir i\u015f yapm\u0131\u015ft\u0131r&#8217;, dedi. Kendisine y\u00f6neltilen kitle imha silahlar\u0131 konusundaki sorulara dolayl\u0131 yan\u0131tlar veren Ba\u015fkan, s\u00fcrekli ayn\u0131 \u015feyi tekrarlad\u0131: \u2018Saddam tehlikeliydi, yapt\u0131\u011f\u0131m\u0131z i\u015f do\u011fruydu.\u2019<br \/>\nCIA Ba\u015fkan\u0131 George Tenet de, Irak tehdidini abartmalar\u0131 y\u00f6n\u00fcnde kendilerine bask\u0131 yap\u0131lmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6ylemeye devam ediyor.<\/p>\n<p>Skandal\u0131n sorumlusu kim?<\/p>\n<p>Irak sava\u015f\u0131n\u0131n temelinde ger\u00e7ekten bir istihbarat skandal\u0131 m\u0131 vard\u0131 yoksa Bush y\u00f6netimi kendisine verilen raporu kendi plan\u0131 \u00e7er\u00e7evesinde mi yorumlad\u0131?<\/p>\n<p>Bu sorunun yan\u0131t\u0131n\u0131 kimse net olarak veremiyor. Olu\u015fturulan komisyonun da bunun yan\u0131t\u0131n\u0131 veremeyece\u011fi tahmin ediliyor. Belki de hi\u00e7bir zaman bu sorunun yan\u0131t\u0131n\u0131 sorumlu ki\u015filerin a\u00e7\u0131klamalar\u0131ndan \u00f6\u011frenemeyece\u011fiz ama ortada duran ger\u00e7eklere bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda yan\u0131t\u0131 bumak o kadar da g\u00fc\u00e7 de\u011fil.<br \/>\nCIA\u2019n\u0131n toplad\u0131\u011f\u0131 bilgiler Bush y\u00f6netimince yanl\u0131\u015f de\u011ferlendiril\u011fi g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc bug\u00fcnlerde a\u011f\u0131r bas\u0131yor. CIA Ba\u015fkan\u0131n\u0131n ge\u00e7ti\u011fimiz g\u00fcnk\u00fc a\u00e7\u0131klamalar\u0131 da asl\u0131nda bu do\u011frultudayd\u0131. Toplad\u0131klar\u0131 istihbarat bilgilerine g\u00fcvendi\u011fini belirten CIA Baskan\u0131 Tenet, \u00f6rg\u00fct\u00fcn \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131 net bir bi\u00e7imde savundu.<br \/>\nCIA, kendilerinden istenilen her t\u00fcrl\u00fc istihbarat\u0131 Ba\u015fkan Bush\u2019a vermi\u015fti. Bu bilgilerin elekten ge\u00e7irilip yorumlanmas\u0131 i\u015fini Beyaz Saray \u00fcstlendi. Bir ba\u015fka deyi\u015fle Irak\u2019\u0131 i\u015fgal etmek i\u00e7in karar \u00e7oktan verilmi\u015fti. Bunu yasal zemine oturtacak bahaneler aran\u0131yordu. Kitle imha silahlar\u0131 konusu bu bahanelerin temelini olu\u015fturdu. 11 Eyl\u00fcl\u2019den sonra s\u0131k\u0131 bir savunmaya ge\u00e7en Amerika i\u00e7in bu silahlar\u0131n varl\u0131\u011f\u0131 tart\u0131\u015f\u0131lmaz bir i\u00e7 g\u00fcvenlik sorunuydu ve yok edilmeleri gerekiyordu. Bu konuda CIA b\u00fct\u00fcn imkanlar\u0131n\u0131 kulland\u0131. Afganistan\u2019da Osama Bin Ladin\u2019in pe\u015findeki \u00f6zel istihbarat ajanlar\u0131 Irak\u2019a y\u0131\u011f\u0131ld\u0131. \u00d6rg\u00fct\u00fcn b\u00f6lgedeki t\u00fcm insan kaynaklar\u0131 bu i\u015fe konsantre olmu\u015ftu. Zaten Irak 1990 y\u0131l\u0131ndan beri g\u00f6zlem alt\u0131ndayd\u0131. CIA\u2019n\u0131n 13 y\u0131ll\u0131k bilgilerinde yan\u0131lma pay\u0131n\u0131n olduk\u00e7a az oldu\u011funa g\u00f6z\u00f6n\u00fcne al\u0131n\u0131rsa bu i\u015fin ger\u00e7ek sorumlusunun son karar\u0131 veren oldu\u011fu ortaya \u00e7\u0131k\u0131yor.<\/p>\n<p>Beyaz Saray CIA\u2019dan bir rapor bekliyordu. Bu rapor Irak Sava\u015f\u0131\u2019n\u0131n gerek\u00e7esi olacakt\u0131. CIA bu ortamda bir rapor haz\u0131rlad\u0131 ve Ba\u015fkan Bush\u2019a sundu. Haz\u0131rlanan raporda kitle imha silahlar\u0131n\u0131n varl\u0131\u011f\u0131 \u2018ihtimali\u2019nin alt\u0131 \u00e7izildi. \u00ddstihbarattaki yan\u0131lg\u0131 pay\u0131n\u0131n \u00e7ok d\u00fc\u015f\u00fck oldu\u011fu da belirtidi. ABD bu raporu D\u0131\u015fi\u015fleri Bakan\u0131 Powel arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla d\u00fcnyaya duyurdu ve sava\u015f ba\u015flad\u0131. Bu senaryoya g\u00f6re sava\u015f\u0131 haz\u0131rlayan nedenleri CIA yaratt\u0131 ancak son karar\u0131 Beyaz Saray y\u00f6netimi verdi.<\/p>\n<p>Di\u011fer g\u00f6r\u00fc\u015f ise CIA\u2019n\u0131n, Irak\u2019taki yanl\u0131\u015f kaynaklardan yanl\u0131\u015f bilgi toplad\u0131\u011f\u0131 y\u00f6n\u00fcnde. Ancak bu durumda CIA Ba\u015fkan\u0131n\u0131n konuyu a\u00e7\u0131klay\u0131p \u00e7oktan istifa etmesi gerekiyordu. Bug\u00fcne kadar b\u00f6yle bir giri\u015fim olmad\u0131.<\/p>\n<p>CIA, Irak \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131 savunurken Ba\u015fkan Bush da kendi karar\u0131n\u0131n do\u011fru oldu\u011funu s\u00f6ylemeye devam ediyor. Yani Washington\u2019da kimse yanl\u0131\u015f yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131 itiraf edemiyor. B\u00f6ylesine bir itiraf\u0131n sonu\u00e7lar\u0131 sadece ABD y\u00f6netimini de\u011fil Irak\u2019\u0131 ve dolay\u0131s\u0131yla b\u00f6lgeyi de bir kaosa (\u015fu ankinden daha b\u00fcy\u00fck bir kaos) s\u00fcr\u00fckleme ihtimali bulunuyor. Bu y\u00fczden skandal\u0131n dinmesi, zaman i\u00e7inde unutulmas\u0131 yoluna gidiliyor.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Beyaz Saray y\u00f6netimi, Irak Sava\u015f\u0131 \u00f6ncesi d\u00fcnya kamuoyunun kar\u015f\u0131s\u0131na \u00e7ok net bir tav\u0131rla \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131. Ba\u015fkan Bush, ge\u00e7ti\u011fimiz y\u0131l Amerikan Kongresi\u2019nde yapt\u0131\u011f\u0131 konu\u015fmas\u0131nda Irak y\u00f6netiminin n\u00fckleer silah \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131na ba\u015flad\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6ylemi\u015fti. Ba\u015fkan Yard\u0131mc\u0131s\u0131 Dick Cheney, Saddam\u2019\u0131n kimyasal ve biyolojik silahlara sahip oldu\u011funa \u2018kesinlikle\u2019 emin olduklar\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131klam\u0131\u015ft\u0131. D\u0131\u015fi\u015fleri Bakan\u0131 Colin Powel, BM\u2019de ge\u00e7ti\u011fimiz y\u0131l yapt\u0131\u011f\u0131 konu\u015fmas\u0131nda ellerindeki istihbarat\u0131 uzun uzun anlatm\u0131\u015ft\u0131. Savunma Bakan\u0131 Rumsfeld de bu silahlar\u0131n i\u015fgalin ilk g\u00fcnlerinde ortaya \u00e7\u0131kaca\u011f\u0131ndan emindi. BM\u2019in t\u00fcm uyar\u0131lar\u0131n\u0131 g\u00f6rmezden gelip Irak\u2019a giren Amerikan ordusunun \u00f6ncelikli g\u00f6revi Bush y\u00f6netiminin iddia etti\u011fi kitle imha silahlar\u0131n\u0131 bulmakt\u0131. Washington\u2019da herkes bu konuda kendinden o kadar emindi ki, Irak\u2019ta kitle<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":680,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[4],"tags":[40,162],"class_list":["post-77","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-radikal","tag-abd","tag-radikal"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.remgo.com\/11\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/77","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.remgo.com\/11\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.remgo.com\/11\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.remgo.com\/11\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.remgo.com\/11\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=77"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.remgo.com\/11\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/77\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.remgo.com\/11\/wp-json\/wp\/v2\/media\/680"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.remgo.com\/11\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=77"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.remgo.com\/11\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=77"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.remgo.com\/11\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=77"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}