{"id":65457,"date":"1991-09-08T12:25:00","date_gmt":"1991-09-08T09:25:00","guid":{"rendered":"https:\/\/www.remgo.com\/11\/?p=65457"},"modified":"2023-03-07T12:26:13","modified_gmt":"2023-03-07T09:26:13","slug":"trafige-avustralya-formulu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.remgo.com\/11\/trafige-avustralya-formulu\/","title":{"rendered":"Trafi\u011fe, Avustralya form\u00fcl\u00fc"},"content":{"rendered":"\n

<\/p>\n\n\n\n

\u0130stanbul’da 15 g\u00fcn s\u00fcreyle trafik konusunu ara\u015ft\u0131ran Dr. Rahmi Ak\u00e7elik, d\u00fcnyan\u0131n hi\u00e7bir yerinde Aksaray’daki kadar k\u00f6t\u00fc bir kav\u015fak g\u00f6rmedi\u011fini s\u00f6yl\u00fcyor. Sorunun iyi bir sinyalizasyon sistemi ile \u00e7\u00f6z\u00fcmlenebilece\u011fini belirten Ak\u00e7elik, alt ve \u00fcstge\u00e7itlerin soruna son \u00e7are oldu\u011funu S\u00f6yl\u00fcyor. Dr. Ak\u00e7elik’in \u00f6nerdi\u011fi GE\u00c7EM form\u00fcl\u00fc, g\u00fcvenlik, e\u011fitim, \u00e7evre, ekonomi ve m\u00fchendislik kelimelerinin ba\u015f harflerinden olu\u015fuyor. Birinden biri olmazsa bu form\u00fcl uygulanam\u0131yor.<\/p>\n\n\n\n

Her g\u00fcn 4.5 milyon ki\u015finin ara\u00e7la yolculuk yapt\u0131\u011f\u0131 \u0130stanbul’da trafik sorunu, katlanarak b\u00fcy\u00fcmeye devam ediyor. Geli\u015fmi\u015f \u00fclkelerde 2000’li y\u0131llar\u0131n trafik sistemleri ara\u015ft\u0131r\u0131l\u0131rken yakla\u015f\u0131k 3 bin kilometre uzunlu\u011fun da yolu bulunan \u0130stanbul’da her g\u00fcn 140 arac\u0131n trafi\u011fe kat\u0131l\u0131m\u0131 ile b\u00fcy\u00fcyen trafik sorunu nas\u0131l iyile\u015ftirilebilir?<\/p>\n\n\n\n

Trafik konusunda d\u00fcnyan\u0131n en ileri \u00fclkesi olarak kabul edilen Avustralya’da Yol Ara\u015ft\u0131rma Kurumu’nda bilim adam\u0131 olarak \u00e7al\u0131\u015fan Dr. Rahmi Ak\u00e7elik, sorunun \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fcn\u00fcn iyi bir sinyalizasyon sistemi ile m\u00fcmk\u00fcn olabilece\u011fini s\u00f6yl\u00fcyor. Geli\u015fmi\u015f \u00fclkelerde uygulanan trafik sistemlerine hen\u00fcz \u00e7ok uzak olan \u0130stanbul’a nas\u0131l bir sistem gerekti\u011fi konusunda ara\u015ft\u0131rma yapan Ak\u00e7elik, 15 g\u00fcn s\u00fcreyle konusunda ara\u015ft\u0131rma yapt\u0131. Ak\u00e7elik, \u0130stanbul’un trafik sorunu konusunda Cumhuriyet’in sorular\u0131n\u0131 \u015f\u00f6yle yan\u0131tlad\u0131:<\/p>\n\n\n\n

-16 y\u0131l \u0130stanbul’dan ayn\u0131 kalan bir ki\u015fi olarak kentin trafi\u011finde g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcz en \u00e7arp\u0131c\u0131 sorun nedir?<\/p>\n\n\n\n

AK\u00c7EL\u0130K Avustralya’da y\u00f6ntemleri T\u00fcrkiye’de \u00f6zellikle trafik konusunda geli\u015ftirdi\u011fim \u0130stanbul’da uygulamak i\u00e7in 15 D\u0131\u015far\u0131dan fiziki olarak \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fc d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclm\u00fc\u015f. \u015eehir i\u00e7inde trafi\u011fin ak\u0131\u015f\u0131n\u0131 sa\u011flamak i\u00e7in alt-\u00fcst ge\u00e7itler yap\u0131lm\u0131\u015f. Trafik s\u00fcrekli hareket ederse sorun \u00e7\u00f6z\u00fcmlenir diye d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcl\u00fcyor. \u015eehir i\u00e7i trafi\u011fini d\u00fczenleme i\u00e7in bu ge\u00e7erli de\u011fildir. Modern elektronik sistemle yap\u0131lan trafik i\u015faretlemeleri soruna \u00e7\u00f6z\u00fcm olacakt\u0131r. Alt \u00fcstge\u00e7itler, soruna son \u00e7aredir. Aksaray kav\u015fa\u011f\u0131ndaki alt\u00fcst ge\u00e7itlerin ne kadar, k\u00f6t\u00fc bir g\u00f6r\u00fcn\u00fcm sergiledi\u011fini herkes biliyor. D\u00fcnyan\u0131n pek \u00e7ok kentini gezdim. B\u00f6ylesine \u00e7irkin bir kav\u015fak g\u00f6rmedim.<\/p>\n\n\n\n

Trafik sorunu tamamen \u00e7\u00f6z\u00fcmlenebilir mi? \u00c7\u00f6z\u00fcm\u00fc konusunda nas\u0131l bir yol izlenmeli?<\/p>\n\n\n\n

AK\u00c7EL\u0130K-Trafik, bir kapasite ve talep sorunudur. Kapasite, de\u011fi\u015fik \u015fekillerde artt\u0131r\u0131labilir. Yol kenar\u0131na park eden kald\u0131r\u0131larak kapasite artt\u0131r\u0131labilir. \u0130stanbul’da trafi\u011fin denetlenmesi konusunda bir birim var. Ancak bu \u00fc\u00e7 be\u015f ki\u015fi ile halledilmez. Biz trafi\u011fin \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fc i\u00e7in bir form\u00fcl geli\u015ftirdik. GE\u00c7EM form\u00fcl\u00fc. Bunun a\u00e7\u0131l\u0131m\u0131 g\u00fcvenlik, e\u011fitim, \u00e7evre, ekonomi ve m\u00fchendislik kelimelerinin ba\u015f harflerinden olu\u015fuyor. Trafik sorununun \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fc i\u00e7in bu form\u00fcl uygulanmal\u0131. Birinden biri olmazsa form\u00fcl uygulanamaz. G\u00fcvenlik, yol g\u00fcvenli\u011finin sa\u011flanmas\u0131, yaya ve ara\u00e7 s\u00fcr\u00fcc\u00fcleri aras\u0131nda yanl\u0131\u015f hareket edenleri disipline etmektir. \u0130kincisi e\u011fitimdir. Bu, insan e\u011fitimi anlam\u0131na geliyor. Bu konuda T\u00fcrkiye’de ilerlemeleri g\u00f6zl\u00fcyorum. \u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc kelime \u00e7evre. Bu da yollar\u0131n alt-\u00fcstge\u00e7itlerle bozulmas\u0131, hava kirlili\u011fi ve g\u00fcr\u00fclt\u00fc gibi \u00e7evreyi olumsuzla\u015ft\u0131ran fakt\u00f6rlerdir. Di\u011feri ekonomi. Bir \u00fclke ekonomik a\u00e7\u0131dan geli\u015fmeli. Politikac\u0131lar\u0131n bu durumu trafik sorununa da el at\u0131p yat\u0131r\u0131m yapmalar\u0131 gerekiyor. Son harf de m\u00fchendislik anlam\u0131na geliyor. T\u00fcrkiye’de en b\u00fcy\u00fck eksiklik m\u00fchendislik alan\u0131nda. Bunu belediyeler ve Karayollar\u0131 yapabilir. \u00c7ok acil yap\u0131lmas\u0131 gerekiyor. 50 m\u00fchendis belediyede g\u00f6revlendirilerek iyi bir sistemle kurumsalla\u015ft\u0131r\u0131labilir. \u0130nsan yat\u0131r\u0131m\u0131n\u0131n yan\u0131nda modern elektronik sistemlere de yat\u0131r\u0131m yap\u0131lmas\u0131 gerekiyor.<\/p>\n\n\n\n

-\u0130stanbul’da yol a\u00e7mak bahanesiyle zaman zaman tarihi yap\u0131lar\u0131n y\u0131k\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131, ye\u015fil alanlar\u0131n yok edildi\u011fini g\u00f6r\u00fcyoruz.<\/p>\n\n\n\n

AK\u00c7EL\u0130K-\u0130stanbul zengin bir tarihe sahip \u00e7ok g\u00fczel bir \u015fehir. Bu g\u00fczelliklerinin iyi korunmas\u0131 gerekiyor. Yol a\u00e7aca\u011f\u0131z diye tarihi bir esere zarar vermek anla\u015f\u0131lmaz bir davran\u0131\u015f. Yollar\u0131 ba\u015fka yerde de yapabilirsiniz. Singapur, Hong Kong gibi n\u00fcfusu \u00e7ok fazla olan ve yol yap\u0131m\u0131n\u0131n imk\u00e2ns\u0131z oldu\u011fu bu yerlerde yap\u0131lan \u00e7al\u0131\u015fmalar ara\u015ft\u0131r\u0131lmal\u0131. Gelen ta\u015f\u0131t say\u0131s\u0131 s\u0131n\u0131rland\u0131r\u0131labilir. Uzun vadeli planlarla \u015fehrin dokusu korunabilir. Alt-\u00fcstge\u00e7itlerin, yeni yollar\u0131n da bir s\u0131n\u0131r\u0131 var. Gelecekte trafik daha da artacakt\u0131r. Bug\u00fcnk\u00fc trafik miktar\u0131 \u0130stanbul i\u00e7in asl\u0131nda \u00e7ok say\u0131lmaz. Geli\u015fmeyle birlikte \u00f6zel ara\u00e7 kullan\u0131m\u0131 da artacak. Bu bak\u0131mdan iyi bir d\u00fczenleme olmad\u0131k\u00e7a ne kadar yol a\u00e7arsan\u0131z a\u00e7\u0131n ba\u015far\u0131ya ula\u015famazs\u0131n\u0131z. Sonu\u00e7ta b\u00fct\u00fcn \u015fehri y\u0131k\u0131p yol yap\u0131n. Bu tabii ki kabul edilemez. Yani \u0130stanbul’da trafik konusunda acil hareket edilmezse i\u00e7inden \u00e7\u0131k\u0131lmaz bir durum ortaya \u00e7\u0131kabilir.<\/p>\n\n\n\n

-Avustralya’n\u0131n trafik konusunda d\u00fcnyan\u0131n en geli\u015fmi\u015f \u00fclkesi oldu\u011funu s\u00f6ylediniz. Oradaki trafik ile \u0130stanbul trafi\u011finin bir kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131rmas\u0131n\u0131 yapar m\u0131s\u0131n\u0131z?<\/p>\n\n\n\n

AK\u00c7EL\u0130K-Avustralya n\u00fcfusu az olmas\u0131na ra\u011fmen trafik m\u00fchendisli\u011fi geli\u015fmi\u015f bir \u00fclke dir. Orada trafik sorununa hep sinyalizasyon ve \u0131\u015f\u0131kl\u0131 d\u00f6ner kav\u015faklarla \u00e7\u00f6z\u00fcm aranm\u0131\u015f. Bug\u00fcn Avustralya d\u00fcnyan\u0131n en geli\u015fmi\u015f trafik kontrol sistemini geli\u015ftirdi. SCATS. Dinamik bir kontrol sistemi. Ta\u015f\u0131t miktar\u0131na g\u00f6re, \u0131\u015f\u0131klar\u0131n zamanlamas\u0131 ayarlanabiliyor. Bu y\u00f6ntemlerin geli\u015fmesinin nedeni o \u00fclkedeki uygulamalard\u0131r. T\u00fcrkiye’de \u00fcniversiteler bu konuyu destekleyerek ara\u015ft\u0131rma yap\u0131lmal\u0131. En uygun sistemin T\u00fcrkiye’ye getirilmesi laz\u0131m. Melbourne kentinde \u015fehir i\u00e7inde alt-\u00fcstge\u00e7it yok. Trafik, sinyalizasyon ve d\u00f6ner kav\u015faklarla y\u00f6nlendiriliyor. Bu \u015fehirde 200 trafik m\u00fchendisi var. \u00c7ok say\u0131da m\u00fc\u015favir firma olmas\u0131na ra\u011fmen bu \u015fehirde trafik sorunu h\u00e2l\u00e2 \u00e7\u00f6z\u00fcmlenebilmi\u015f de\u011fil. Trafik sorunu, hi\u00e7bir zaman \u00e7\u00f6z\u00fcmlenemez, iyile\u015ftirebilir. \u0130yile\u015ftirdik\u00e7e ara\u00e7 say\u0131s\u0131 artacakt\u0131r. Trafi\u011finin tamamen \u00e7\u00f6z\u00fcmlenmesi i\u00e7in trafi\u011fin hi\u00e7 olmamas\u0131 laz\u0131m.<\/p>\n\n\n\n

-Avustralya’daki bu uygulam alan\u0131 duymak \u0130stanbul’da ya\u015fayan bir ki\u015fi olarak beni \u00e7ok \u015fa\u015f\u0131rtt\u0131. \u0130stanbul’da bu uygulam alan\u0131 ne zaman g\u00f6rebiliriz?<\/p>\n\n\n\n

AK\u00c7EL\u0130K-Trafik m\u00fchendisli\u011finin kurumsalla\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 ve az \u00f6nce s\u00f6yledi\u011fim GE\u00c7EM kural\u0131n\u0131n uygulanmas\u0131 ile bu sistemler \u0130stanbul i\u00e7in de yap\u0131labilir.<\/p>\n\n\n\n

Son olarak topluta\u015f\u0131mac\u0131hk konusunda bir \u015feyler sormak istiyorum. \u0130stanbul’da bu konuda \u00e7al\u0131\u015fmalar yap\u0131l\u0131yor. Metro, tercihli yollar, rayl\u0131 ve deniz ula\u015fim sistemlerinin geli\u015ftirilmesi planlan\u0131yor.<\/p>\n\n\n\n

AK\u00c7EL\u0130K \u0130stanbul i\u00e7in toplu ta\u015f\u0131mac\u0131l\u0131k son derece do\u011fru bir \u00e7\u00f6z\u00fcm. B\u00f6ylesine kalabal\u0131k bir kentte trafik sorunu bu y\u00f6ntemle hafifletilebilir. Deniz, kara ve rayl\u0131 ula\u015f\u0131m sistemleri aras\u0131nda koordinasyon olmas\u0131 gerekiyor. Kara ta\u015f\u0131mac\u0131l\u0131\u011f\u0131ndaki y\u00fck\u00fc di\u011fer sistemlere \u00e7ekmek gerekiyor. \u0130stanbul’a acilen bir metro yap\u0131lmas\u0131 gerekiyor. Biz \u00f6\u011frenciyken bu konu g\u00fcndemdeydi, h\u00e2l\u00e2 g\u00fcndemde. Vakit ge\u00e7irilmeden bu konuda \u00e7al\u0131\u015fmaya ba\u015flanmal\u0131. Trafik bir kapasitedir, \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fc i\u00e7in b\u00fct\u00fcn yollar denenmelidir. Ama\u00e7 yoldaki \u00f6zel ara\u00e7 say\u0131s\u0131n\u0131 azaltmak oldu\u011funa g\u00f6re toplu ta\u015f\u0131mac\u0131l\u0131k buna en uygun y\u00f6ntemdir.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

8 Eyl\u00fcl 1991 Sayfa 3<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

\u0130stanbul’da 15 g\u00fcn s\u00fcreyle trafik konusunu ara\u015ft\u0131ran Dr. Rahmi Ak\u00e7elik, d\u00fcnyan\u0131n hi\u00e7bir yerinde Aksaray’daki kadar k\u00f6t\u00fc bir kav\u015fak g\u00f6rmedi\u011fini s\u00f6yl\u00fcyor. Sorunun iyi bir sinyalizasyon sistemi ile \u00e7\u00f6z\u00fcmlenebilece\u011fini belirten Ak\u00e7elik, alt ve \u00fcstge\u00e7itlerin soruna son \u00e7are oldu\u011funu S\u00f6yl\u00fcyor. Dr. Ak\u00e7elik’in \u00f6nerdi\u011fi GE\u00c7EM form\u00fcl\u00fc, g\u00fcvenlik, e\u011fitim, \u00e7evre, ekonomi ve m\u00fchendislik kelimelerinin ba\u015f harflerinden olu\u015fuyor. Birinden biri olmazsa bu form\u00fcl uygulanam\u0131yor. Her g\u00fcn 4.5 milyon ki\u015finin ara\u00e7la yolculuk yapt\u0131\u011f\u0131 \u0130stanbul’da trafik sorunu, katlanarak b\u00fcy\u00fcmeye devam ediyor. Geli\u015fmi\u015f \u00fclkelerde 2000’li y\u0131llar\u0131n trafik sistemleri ara\u015ft\u0131r\u0131l\u0131rken yakla\u015f\u0131k 3 bin kilometre uzunlu\u011fun da yolu bulunan \u0130stanbul’da her g\u00fcn 140 arac\u0131n trafi\u011fe kat\u0131l\u0131m\u0131 ile b\u00fcy\u00fcyen trafik sorunu nas\u0131l<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":65103,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1318],"tags":[1321],"class_list":["post-65457","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-remzi-gokdag-cumhuriyet-haber-arsivi-1991","tag-1321"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.remgo.com\/11\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/65457","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.remgo.com\/11\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.remgo.com\/11\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.remgo.com\/11\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.remgo.com\/11\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=65457"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.remgo.com\/11\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/65457\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.remgo.com\/11\/wp-json\/wp\/v2\/media\/65103"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.remgo.com\/11\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=65457"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.remgo.com\/11\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=65457"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.remgo.com\/11\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=65457"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}