\u0130stanbul her ge\u00e7en g\u00fcn plans\u0131z bir \u015fekilde \u015fi\u015fmeye devam ediyor. Kent n\u00fcfusuna her y\u0131l 400 bin ki\u015fi ekleniyor. Bilim adamlar\u0131n\u0131n kent planlamas\u0131na ili\u015fkin \u00f6nerileri politik ve maddi \u00e7\u0131karlar u\u011fruna ya hi\u00e7 hayata ge\u00e7irilmiyor ya da \u00e7arp\u0131t\u0131larak devreye sokuluyor. Prof. \u00c7ubuk, kesin \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fcn GAP’\u0131n devreye sokulmas\u0131yla elde edilece\u011fini, bu durumda \u0130stanbul’a gelmi\u015f olanlar\u0131n bile geri d\u00f6neceklerini s\u00f6yl\u00fcyor.<\/p>\n\n\n\n
Bu g\u00f6r\u00fcnt\u00fcye al\u0131\u015ft\u0131k m\u0131?<\/h2>\n\n\n\n
Belediye literat\u00fcr\u00fcnde ve resmi ifadelerde ‘B\u00fcy\u00fck\u015fehir’ s\u0131fat\u0131na lay\u0131k g\u00f6r\u00fclen \u0130stanbul, giderek ‘B\u00fcy\u00fckk\u00f6y’ g\u00f6r\u00fcn\u00fcm\u00fcn\u00fc kazan\u0131yor. Bilim adamlar\u0131 \u0130stanbul’un uluslararas\u0131 bir kent olmas\u0131 gerekti\u011fini tekrarlayadursunlar kent, geleneksel kozmopolit \u00f6zelli\u011fini art\u0131k b\u00fct\u00fcn\u00fcyle ulusal \u00e7er\u00e7evede geli\u015ftiriyor. Ba\u015fta Sivas olmak \u00fczere \u00e7e\u015fitli ‘memleket’lerden gelen vatanda\u015flar\u0131m\u0131z, \u0130stanbul’un hem mek\u00e2nsal hem insani \u00e7ehresini de\u011fi\u015ftiriyorlar. \u0130stanbul’un \u0130stanbul oldu\u011funu g\u00f6steren foto\u011fraflar ar\u015fivlerde art\u0131k\u2026 (Foto\u011fraf: Erdo\u011fan K\u00f6seo\u011flu)<\/p>\n\n\n\n
\u0130stanbul n\u00fcfusunun her dakika 1 ki\u015fi artt\u0131\u011f\u0131 bir d\u00f6nemde, \u00e7\u00f6z\u00fcm bekleyen kent sorunlar\u0131 artarak b\u00fcy\u00fcyor. Uzmanlar, her y\u0131l kente g\u00f6\u00e7 eden 400 bin ki\u015fi ile b\u00fcy\u00fcyen \u0130stanbul’da \u00e7\u00f6z\u00fcm bekleyen “kronik sorunlar” kar\u015f\u0131s\u0131nda yerel y\u00f6netimlerin yetersiz kald\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirtiyor.<\/p>\n\n\n\n
\u0130stanbul’un sorunlar\u0131 ile yakla\u015f\u0131k 30 y\u0131ld\u0131r ilgilenen Mimar Sinan \u00dcniversitesi \u015eehir ve B\u00f6lge Planlama B\u00f6l\u00fcm\u00fc Ba\u015fkan\u0131 Prof. Dr. Mehmet \u00c7ubuk, kent planlamas\u0131nda b\u00fcy\u00fck bir potansiyel olan \u015fehir planlamac\u0131lar\u0131n dan daha iyi bir bi\u00e7imde yararlan\u0131lmas\u0131 gerekti\u011fini belirtiyor.<\/p>\n\n\n\n
\u0130stanbul’un \u00e7\u00f6z\u00fcm bekleyen sorunlar\u0131 ve gelece\u011fi ile ilgili olarak g\u00f6r\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz Prof. Dr. \u00c7ubuk, sorular\u0131m\u0131z\u0131 \u015f\u00f6yle yan\u0131tladi:<\/p>\n\n\n\n
\u0130stanbul’da \u00fc\u00e7 \u00fcniversite \u015fehir planlama konusunda e\u011fitim veriyor. T\u00fcrkiye’nin en b\u00fcy\u00fck kentinde \u00fc\u00e7 \u00fcniversitenin kent planlama konusunda egitim vermesine, bu konuda eleman yeti\u015ftirmesine kar\u015f\u0131n \u0130stanbul her ge\u00e7en g\u00fcn plans\u0131z bir \u015fekilde b\u00fcy\u00fcmeye devam ediyor.<\/p>\n\n\n\n
Prof. Dr. \u00c7UBUK-\u0130stanbul’da bu konu i\u00e7in kendilerini kent planlamas\u0131na adam\u0131\u015f 150’ye yak\u0131n bilim adam\u0131 var. Yaln\u0131z \u0130stanbul’da \u00fc\u00e7 \u00fcniversitede bu konuda uzman yeti\u015ftiriliyor. B\u00f6ylesine \u00f6nemli bir g\u00fcc\u00fc, b\u00f6ylesine \u00f6nemli bir kadroyu \u0130stanbul neden kullanamaz ben \u015fa\u015f\u0131r\u0131r dururum. Bu profes\u00f6rler bazen birbirleriyle yar\u0131\u015f i\u00e7eresindedir. Bir grup di\u011ferini benimsemez. Bu e\u011fitim kurumlar\u0131 aras\u0131nda bulunmas\u0131 gereken birli\u011fin olmamas\u0131 nedeniyle verilen e\u011fitim bir etkinlik kazanmaz.<\/p>\n\n\n\n
\u0130stanbul’un t\u00fcm sorunlar\u0131n\u0131n ba\u015f\u0131nda ‘g\u00f6\u00e7’\u00fcn yatt\u0131\u011f\u0131 bilim adamlar\u0131n\u0131n kabul etti\u011fi bir ger\u00e7ek. Bu konuda \u00e7\u00f6z\u00fcm \u00f6nerileri ne olabilir? Kente gelenleri bir trene bindirip geri g\u00f6ndermek m\u00fcmk\u00fcn olmad\u0131\u011f\u0131na g\u00f6re ger\u00e7ek\u00e7i \u00e7\u00f6z\u00fcm yollar\u0131 nelerdir?<\/p>\n\n\n\n
Prof. Dr. \u00c7UBUK-Son derece h\u0131zl\u0131 geli\u015fen ve geli\u015fme s\u0131ras\u0131nda korunmas\u0131 s\u00f6z konusu olan \u00f6nemli varl\u0131klara sahip bir kenttir \u0130stanbul. Bizans d\u00f6neminde bir odak noktas\u0131 olu\u015fturan kent, zaman i\u00e7inde b\u00f6yle bir odak olmaktan \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131r. \u0130stanbul’un uluslararas\u0131 bir kent olmas\u0131 \u00f6zelli\u011fini geli\u015fmeler engellemi\u015ftir. \u0130stanbul’a uluslararas\u0131 bir kent kimli\u011fi kazand\u0131rmak gerekiyor.<\/p>\n\n\n\n
Temeldeki s\u0131k\u0131nt\u0131lar\u0131 yaratan g\u00f6\u00e7\u00fc engellemek i\u00e7in \u0130stanbul’un \u00e7ekicili\u011fini ortadan kald\u0131racak birtak\u0131m \u00f6nlemlerin al\u0131nmas\u0131 gerekiyor. Her \u015feyden \u00f6nce bir \u00fclke d\u00fczenlemesi yap\u0131lmas\u0131 gerekiyor. \u00dclkenin kaynaklar\u0131 bulunmal\u0131 ve bu kaynaklarla insanlar aras\u0131ndaki ba\u011f kurulmal\u0131, insanlara kendi y\u00f6relerinde i\u015f imk\u00e2n\u0131 sa\u011flanmal\u0131.<\/p>\n\n\n\n
\u015eu anda T\u00fcrkiye bunun \u00e7ok g\u00fczel bir \u00f6rne\u011fini sergiliyor. D\u00fcnyada say\u0131l\u0131 benzeri olan GAP projesi, \u00e7ok \u00e7e\u015fitli i\u015f imk\u00e2nlar\u0131n\u0131n do\u011fmas\u0131na ve b\u00f6lgede bir refah\u0131n olu\u015fmas\u0131na yol a\u00e7acak. GAP, \u0130stanbul’u kurtaracak bir projedir. Proje ger\u00e7ekle\u015fti\u011finde oradaki insan\u0131n kalk\u0131p \u0130stanbul’a i\u015f aramaya gelmesi beklenemez. O b\u00f6lgede \u0130svi\u00e7re kadar b\u00fcy\u00fck bir b\u00f6lgede d\u00fczenleme yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131 takdirde \u0130stanbul’a gelenler de geri d\u00f6necektir. \u00c7ukurova’dan \u00e7e\u015fitli nedenlerle ayr\u0131lanlar\u0131n Adana’n\u0131n geli\u015fmesiyle tekrar b\u00f6lgelerine d\u00f6nmesinde oldu\u011fu gibi bu insanlar da kendi do\u011fduklar\u0131 topraklara geri d\u00f6necektir. Kente g\u00f6\u00e7 b\u00f6ylece duracakt\u0131r.<\/p>\n\n\n\n
GAP \u0130stanbul’u kurtaracak.<\/p>\n\n\n\n
\u0130stanbul’un kentsel geli\u015fimindeki rahats\u0131zl\u0131k nedir?<\/p>\n\n\n\n
Prof. Dr. \u00c7UBUK\u0130stanbul, Gebze’den Silivri’ye 120 kilometre boyunca denize paralel olarak uzanm\u0131\u015ft\u0131r. Bu mesafede \u0130stanbul’un kesin olarak yeniden d\u00fczenlenmesi gerekti\u011fine inan\u0131yorum. Kentin geli\u015fmesi kuzeye do\u011fru kayd\u0131r\u0131lmal\u0131d\u0131r. Kuzeydeki ye\u015fil alan iyi bir bi\u00e7imde de\u011ferlendirilmelidir. Bana g\u00f6re a\u015f\u0131r\u0131 n\u00fcfus y\u0131\u011f\u0131lmas\u0131, bu n\u00fcfusun kendi ba\u015f\u0131n\u0131n \u00e7aresine bakmas\u0131 ve dall\u0131 budakl\u0131 \u015fekilde sa\u011fa sola yay\u0131lmas\u0131ndan dolay\u0131 \u0130stanbul bug\u00fcn biti\u015fik kent konumundad\u0131r. Tekirda\u011f’dan ba\u015flay\u0131p Sakarya’ya ula\u015fan bir megalopolis, istenen bir durum de\u011fildir. B\u00f6ylesine b\u00fcy\u00fck bir s\u00fcper kentin sak\u0131ncalar\u0131 vard\u0131r.<\/p>\n\n\n\n
\u0130stanbul’un anormal b\u00fcy\u00fcmesine engel olmak i\u00e7in LondIra ve Paris’teki modele ihtiya\u00e7 vard\u0131r. Kuzeyden g\u00fcneye uzanan ye\u015fil kesit b\u00f6lgede rahatlama olacakt\u0131r. Do\u011fu-bat\u0131 devaml\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 art\u0131k kesmemiz gerekiyor. Buralarda rahat mek\u00e2nlar olu\u015fturulabilir.<\/p>\n\n\n\n
Kentin geli\u015fiminin kuzey g\u00fcney do\u011frultusunda yay\u0131lmas\u0131n\u0131n d\u0131\u015f\u0131nda kentin \u00f6z\u00fc dedi\u011fimiz b\u00f6lgelerde nas\u0131l bir geli\u015fme stratejisi izlenmeli?<\/p>\n\n\n\n
Prof. Dr. \u00c7UBUK Bana g\u00f6re kentin \u00f6z\u00fc say\u0131labilecek \u00fc\u00e7 \u00f6nemli SIT b\u00f6lgesi var. Hali\u00e7, Bo\u011faz ve Suri\u00e7i. Bo\u011faz bir su kanal\u0131, d\u00fcnyada e\u015fi olmayan \u00e7ok \u00f6nemli bir do\u011fa harikas\u0131. Burada \u00e7ok \u00f6nemli standartlarin uygulanmas\u0131 gerekiyor. Orada bizim standartlar\u0131m\u0131z\u0131 uygulamak do\u011fru de\u011fil.<\/p>\n\n\n\n
Suri\u00e7i yine \u00f6nemli bir merkez. Bu b\u00f6lgenin planlar\u0131 her zaman tart\u0131\u015fma konusu olmu\u015ftur. Suri\u00e7i b\u00f6lgesi vakit kaybedilmeden SIT b\u00f6lgesi ilan edilmelidir. Yeni planlarda SIT b\u00f6lgeleri artt\u0131r\u0131ld\u0131 deniyor. Oysa Suri\u00e7i’nin bir kar\u0131\u015f\u0131 bile SIT alan\u0131 d\u0131\u015f\u0131nda b\u0131rak\u0131lmamal\u0131d\u0131r. Hali\u00e7’i de bu b\u00f6lgelerin d\u0131\u015f\u0131nda d\u00fc\u015f\u00fcnmemek gerekiyor.<\/p>\n\n\n\n 16 Temmuz 1991 Sayfa 3<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" MS\u00dc \u015eehir ve B\u00f6lge Planlama B\u00f6l\u00fcm\u00fc Ba\u015fkan\u0131 Prof. \u00c7ubuk, kentin plans\u0131zl\u0131\u011f\u0131n\u0131’ de\u011ferlendirdi. \u0130stanbul her ge\u00e7en g\u00fcn plans\u0131z bir \u015fekilde \u015fi\u015fmeye devam ediyor. Kent n\u00fcfusuna her y\u0131l 400 bin ki\u015fi ekleniyor. Bilim adamlar\u0131n\u0131n kent planlamas\u0131na ili\u015fkin \u00f6nerileri politik ve maddi \u00e7\u0131karlar u\u011fruna ya hi\u00e7 hayata ge\u00e7irilmiyor ya da \u00e7arp\u0131t\u0131larak devreye sokuluyor. Prof. \u00c7ubuk, kesin \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fcn GAP’\u0131n devreye sokulmas\u0131yla elde edilece\u011fini, bu durumda \u0130stanbul’a gelmi\u015f olanlar\u0131n bile geri d\u00f6neceklerini s\u00f6yl\u00fcyor. Bu g\u00f6r\u00fcnt\u00fcye al\u0131\u015ft\u0131k m\u0131? Belediye literat\u00fcr\u00fcnde ve resmi ifadelerde ‘B\u00fcy\u00fck\u015fehir’ s\u0131fat\u0131na lay\u0131k g\u00f6r\u00fclen \u0130stanbul, giderek ‘B\u00fcy\u00fckk\u00f6y’ g\u00f6r\u00fcn\u00fcm\u00fcn\u00fc kazan\u0131yor. Bilim adamlar\u0131 \u0130stanbul’un uluslararas\u0131 bir kent olmas\u0131 gerekti\u011fini tekrarlayadursunlar kent, geleneksel kozmopolit \u00f6zelli\u011fini art\u0131k<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":65103,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1318],"tags":[1321],"class_list":["post-65424","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-remzi-gokdag-cumhuriyet-haber-arsivi-1991","tag-1321"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.remgo.com\/11\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/65424","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.remgo.com\/11\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.remgo.com\/11\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.remgo.com\/11\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.remgo.com\/11\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=65424"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.remgo.com\/11\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/65424\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.remgo.com\/11\/wp-json\/wp\/v2\/media\/65103"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.remgo.com\/11\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=65424"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.remgo.com\/11\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=65424"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.remgo.com\/11\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=65424"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}
![\"\"](\"https:\/\/lh3.googleusercontent.com\/pw\/AMWts8CgiBn5u-zUodLNu7ki6jHIrSSghPTK0RinpiDSwVZfrbzewMVE2nPiAF9IXCOojlKk1UHLFfXfuNxZueswARkp6sdfRAzIZrazA-PRJGTTisILV6dbn_Wj0T256rRsZb13K6hGaCzIwey5SiFFujMmXQ=w566-h947-no?authuser=1\" "\\"\\"")